Park Miejski im Żwirki i Wigury

Park Miejski im. Żwirki i Wigury w Wieluniu to ponad cztery hektary zieleni rozłożonej wokół historycznej starówki, w miejscu gdzie kiedyś biegły średniowieczne wały obronne. To jeden z niewielu parków w Polsce, którego historia sięga połowy XIX wieku i który do dziś zachował swój spacerowy charakter. Dla odwiedzających Wieluń – miasto, w którym rozpoczęła się II wojna światowa – park stanowi spokojną oazę, gdzie można odpocząć od zwiedzania i poczuć atmosferę dawnych lat.

Historia parku – od wałów obronnych do ogrodu spacerowego

Pomysł utworzenia parku zrodził się w 1852 roku, kiedy Fryderyk August Goleński, ówczesny komisarz obwodu wieluńskiego, postanowił zagospodarować teren po dawnych fortyfikacjach miejskich. Obszar między ratuszem a zamkiem, zaniedbany i zarośnięty, miał zostać przekształcony w ogród spacerowy dla mieszkańców. Projekt opracował inżynier powiatowy Brochocki, a do prac porządkowych przystąpili sami wielunianie – w czynie społecznym oczyszczali staw, plantowali ziemię z wałów, wytyczali alejki.

W okresie międzywojennym park zyskał dodatkowe atrakcje. Pojawiły się tu miniaturowe młynki i wiatraki napędzane strumieniem wody, a także niewielki zwierzyniec. W 1933 roku, rok po tragicznej śmierci słynnych pilotów Franciszka Żwirki i Stanisława Wigury, park otrzymał ich imię podczas uroczystych obchodów 10-lecia Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej.

Podczas II wojny światowej do parku mogli wchodzić wyłącznie Niemcy – polscy mieszkańcy mieli zakaz korzystania z miejskiego zieleńca.

Układ parku i co można tam zobaczyć

Park rozciąga się na powierzchni 4,16 hektara i otacza wieluńską starówkę od zachodu i południa, tworząc swoistą zieloną barierę między historycznym centrum a ruchliwymi ulicami. Jego układ nawiązuje do przebiegu dawnych wałów miejskich, co przypomina krakowskie czy wrocławskie planty. Aleje spacerowe prowadzą przez różne części parku, a liczne ławki zachęcają do odpoczynku.

W centrum parku stoi klasycystyczny gmach wzniesiony na fundamentach średniowiecznego zamku królewskiego z XIV wieku. To ciekawy przykład nawarstwiania się historii w jednym miejscu – współczesny park na miejscu fortyfikacji, a w jego sercu budynek z XIX wieku na średniowiecznych fundamentach.

Jedną z głównych atrakcji jest rzeźba „Wieczna Miłość” autorstwa Wojciecha Siudmaka, znanego polskiego artysty. Monument przedstawia twarze kobiety i mężczyzny zbliżone ku sobie i oplecione orbitami, wykonany z brązu. To dar artysty dla jego rodzinnego miasta, niosący przesłanie pokoju i tolerancji. W parku znajduje się też pomnik „Braterstwa Broni” autorstwa Jadwigi Janus z lat 1965-66, który do dziś stoi w tym samym miejscu.

Bogactwo roślinności – ponad 50 gatunków drzew i krzewów

Park zachwyca różnorodnością roślin. Rośnie tu ponad 50 gatunków drzew i krzewów, wśród których można znaleźć buk pospolity, dąb czerwony, platan klonolistny, sosnę wejmutką czy skrzydłoorzech kaukaski. Są też mniej popularne okazy jak jabłoń rajska, jarząb szwedzki czy jaśminowiec drobnolistny.

Żywopłoty rosnące wzdłuż granic parku tworzą naturalną osłonę przed spalinami i hałasem z ulic. Dzięki temu spacer alejkami to naprawdę relaksujące doświadczenie, nawet w środku miasta.

Dla kogo jest ten park

Park Miejski im. Żwirki i Wigury to miejsce uniwersalne. Sprawdzi się jako punkt odpoczynku podczas zwiedzania Wielunia – zwłaszcza że starówka z ratuszem i kościołami znajduje się tuż obok. Rodziny z dziećmi mogą tu spokojnie spacerować alejkami, a seniorzy odpocząć na ławkach w cieniu drzew.

Miłośnicy historii docenią warstwę czasową tego miejsca – od średniowiecznych fortyfikacji, przez XIX-wieczny ogród spacerowy, aż po pomniki i rzeźby z XX i XXI wieku. Osoby zainteresowane dendrologią znajdą tu sporo ciekawych okazów drzew. Park jest też przyjazny dla właścicieli psów – przestronne alejki i otwarte tereny umożliwiają spacery ze zwierzętami.

Na przełomie XIX i XX wieku park stał się najpopularniejszym miejscem spacerowym dla mieszkańców Wielunia, a aleje parkowe wraz z przyległą ulicą Sienkiewicza pełniły rolę miejskiej promenady.

Park Żwirki i Wigury jako część zwiedzania Wielunia

Wieluń to miasto, w którym 1 września 1939 roku o godzinie 4:40 spadły pierwsze bomby II wojny światowej. Dziś to spokojne miasteczko w województwie łódzkim, z zachowanym historycznym układem urbanistycznym i kilkoma ciekawymi zabytkami. Park idealnie wpisuje się w trasę zwiedzania – można zacząć od starówki z ratuszem, przejść przez park, zobaczyć rzeźbę Siudmaka, odpocząć na ławce, a potem kontynuować spacer w stronę innych atrakcji.

Warto zwrócić uwagę na to, jak park otacza starówkę – to dość nietypowe rozwiązanie urbanistyczne, które powstało właśnie dzięki wykorzystaniu terenu po dawnych fortyfikacjach. Spacerując alejkami można sobie wyobrazić, jak wyglądały tu średniowieczne wały obronne.

Praktyczne informacje – dojazd, parking, godziny otwarcia

Park znajduje się w samym centrum Wielunia, w obrębie ulic: Królewskiej od północy, Krakowskiego Przedmieścia od wschodu, Piłsudskiego od południa i Sienkiewicza od zachodu. Dojazd samochodem nie stanowi problemu – najbliższy parking znajduje się przy Starostwie Powiatowym na placu Kazimierza Wielkiego.

Wstęp do parku jest bezpłatny i dostępny przez całą dobę. Stylowe oświetlenie sprawia, że wieczorne spacery po zmroku mają swój szczególny klimat.

Na zwiedzanie parku warto przeznaczyć od 30 minut do godziny, w zależności od tempa spaceru i zainteresowania poszczególnymi elementami. Jeśli planuje się wizytę w ramach szerszego zwiedzania Wielunia, park może stanowić przyjemną przerwę między innymi punktami programu.

Park jest dostępny dla osób poruszających się na wózkach – alejki są utwardzone i równe. Znajdują się tu liczne ławki oraz miejsca w cieniu, co szczególnie latem ma znaczenie. Warto zabrać wodę, choć w okolicy są sklepy i punkty gastronomiczne.

Wieluń leży przy drodze krajowej DK45, około 70 km na północny wschód od Częstochowy i 90 km na południowy zachód od Łodzi. Dojazd z większych miast nie sprawia trudności, a sam park znajduje się na tyle centralnie, że trudno go przegapić podczas wizyty w mieście.